2.50.00 Geautoriseerde marktdeelnemer
2.50.00 Geautoriseerde marktdeelnemer, 22 maart 2010, Versie 2
In dit deel van het Handboek vindt u een algemene beschrijving van de formaliteiten en aanwijzingen voor uw werkzaamheden, die verband houden met de status van geautoriseerde marktdeelnemer, ook wel Authorized Economic Operator (verder: AEO) genoemd.
De volgende onderwerpen worden in dit onderdeel behandeld:
- algemene bepalingen en wettelijke bepalingen (hoofdstuk 1);
- het aanvragen van een AEO-certificaat (hoofdstuk 2);
- voorwaarden en criteria voor afgifte van een AEO-certificaat
(hoofdstuk 3);
- de afgifte van een AEO-certificaat (hoofdstuk 4);
- rechtsgevolgen van het AEO-certificaat (hoofdstuk 5).
De AEO-status verleent de houder van een AEO-certificaat faciliteiten met betrekking tot veiligheidsgerelateerde douanecontroles en/of voor in de douanewetgeving vastgelegde vereenvoudigingen. Voor zover deze faciliteiten consequenties hebben voor de toepassing van de douanewetgeving zijn deze opgenomen in de specifieke onderdelen van het Handboek Douane die daar betrekking op hebben.
Een marktdeelnemer is een persoon die zich in het kader van zijn bedrijf bezighoudt met activiteiten waarop de douanewetgeving betrekking heeft.
(
Een AEO is een geautoriseerde marktdeelnemer, dat wil zeggen een ondernemer die een AEO-certificaat heeft verkregen en die daarom in de gehele Gemeenschap als betrouwbaar wordt beschouwd op het gebied van douanetransacties.
(
Communautaire bepalingen
Met betrekking tot de AEO zijn de volgende communautaire bepalingen (uit het CDW en de TVo. CDW) van belang:
- de AEO komt in aanmerking voor faciliteiten met betrekking tot veiligheidsgerelateerde douanecontroles en/of voor in de douanewetgeving vastgelegde vereenvoudigingen.
(
- om voor die faciliteiten in aanmerking te komen moet de AEO aan een aantal criteria voldoen. met betrekking tot veiligheidsgerelateerde douanecontroles en/of voor in de douanewetgeving vastgelegde vereenvoudigingen.
(artikel 5bis, lid 2 CDW jo
- er is een aparte procedure voor het aanvragen en het afgeven van AEO-certificaten.
(
- er zijn bepalingen met betrekking tot de rechtsgevolgen van AEO-certificaten, de schorsing en de intrekking van AEO-certifcaten en de uitwisseling van informatie.
(
In de volgende paragrafen worden deze onderwerpen verder uitgewerkt.
Er zijn geen nationale wettelijke bepalingen vastgesteld.
Wel is nationaal besloten om naast de wettelijke AEO faciliteiten, een aantal extra voordelen toe te kennen aan een AEO. Deze worden behandeld in paragraaf 1.3.7 van dit onderdeel.
Er zijn drie soorten AEO-certificaten:
a. Het AEO-certificaat douanevereenvoudigingen; dit certificaat wordt afgegeven aan marktdeelnemers die voor vereenvoudigingen volgens de douanewetgeving in aanmerking willen komen. Zo komt een houder van dit certificaat bijvoorbeeld gemakkelijker in aanmerking voor een vergunning domiciliëringsprocedure in het vrije verkeer brengen dan een bedrijf dat geen AEO-certificaat heeft. Bij de aanvraag hoeven bepaalde gegevens niet meer verstrekt te worden.
b. Het AEO-certificaat veiligheid; dit certificaat wordt afgegeven aanmarktdeelnemers die in aanmerking willen komen voor faciliteiten bij de douanecontroles betreffende de veiligheid bij de binnenkomst van goederen in het douanegebied van de Gemeenschap of bij het verlaten van goederen uit dit douanegebied. Een houder van dit certificaat is bijvoorbeeld aan minder fysieke controles en controles van bescheiden onderworpen dan een bedrijf dat geen AEO-certificaat heeft.
c. Het AEO-certificaat douanevereenvoudigingen/veiligheid (verder: "AEO-combicertificaat") voor marktdeelnemers die voor de onder a bedoelde vereenvoudigingen en voor de onder b bedoelde faciliteiten in aanmerking willen komen.
(
De AEO komt in aanmerking voor faciliteiten met betrekking tot veiligheidsgerelateerde douanecontroles en/of voor in de douanewetgeving vastgelegde vereenvoudigingen.
De faciliteiten verschillen per soort AEO-certificaat.
De volgende AEO-faciliteiten worden, afhankelijk van het soort AEO-certificaat verleend:
a. Het AEO-certificaat douanevereenvoudigingen:
- hergebruik onderzoeksgegevens bij vereenvoudigde procedures
(zie 1.3.1);
- minder fysieke controles en controles van bescheiden (zie 1.3.4);
- voorrang bij controles (zie 1.3.5);
- keuze van de plaats van controle (zie 1.3.6).
b. Het AEO-certificaat veiligheid:
- vooraf in kennis stellen van een voorgenomen fysieke controle
(zie 1.3.2);
- indienen van een beperkte gegevensset bij summiere aangiften
(zie 1.3.3);
- minder fysieke controles en controles van bescheiden;
- voorrang bij controles;
- keuze van de plaats van controle.
c. Het AEO-combicertificaat.
De houder van een dergelijk certificaat geniet alle bovengenoemde faciliteiten.
(
Let op:
Faciliteiten moeten aan een AEO kunnen worden toegekend met inachtneming van de rol die deze marktdeelnemer in het logistieke proces c.q. de keten vervult.
Indien een houder van een AEO-certificaat douanevereenvoudigingen of AEO-combicertificaat een aanvraag indient voor een of meer vergunningen die zijn genoemd in artikel 14ter TVo. CDW, dan onderzoeken de douaneautoriteiten van alle lidstaten niet opnieuw de criteria die reeds zijn onderzocht toen het AEO-certificaat werd afgegeven. Het gaat om de volgende vergunningen:
- vereenvoudigde aangifteprocedure brengen in het vrije verkeer;
- domiciliëringsprocedure brengen in het vrije verkeer;
- vereenvoudigde aangifte tot plaatsen onder het stelsel van douane-entrepots;
- domiciliëringsprocedure plaatsing onder het stelsel van douane-entrepots;
- vereenvoudigde aangifte en domiciliëringsprocedure plaatsing onder de regeling actieve veredeling, behandeling onder douanetoezicht of tijdelijke invoer;
- vereenvoudigde aangifte en domiciliëringsprocedure uitvoer en passieve veredeling;
- lijndienst
- toegelaten afzender voor het aantonen van de communautaire status;
- vereenvoudigingen douanevervoer;
- toegelaten geadresseerde TIR;
- toegelaten afzender zelfafgifte controle-exemplaar T5.
(
Vanaf medio 2010 wordt de faciliteit `vooraf in kennis stellen van een voorgenomen fysieke controle' geïmplementeerd. Vanaf dat moment wordt de voorafgaande kennisgeving alleen nog gestuurd naar marktdeelnemers die beschikken over een AEO-certificaat veiligheid of een AEO-combicertificaat. Niet AEO-gecertificeerde bedrijven krijgen dan de kennisgeving pas op het moment dat goederen worden gelost.
Wie krijgen vanaf medio 2010 de voorafgaande kennisgeving?
De voorafgaande kennisgeving wordt verzonden naar de indiener van de summiere aangifte die beschikt over een AEO-S of AEO-F certificaat.
Om onnodig oponthoud in de logistiek te voorkomen, is besloten om naast de indiener van de summiere aangifte, ook afhandelaren (luchtzijde) en stuwadoors (zeezijde) die beschikken over een certificaat AEO-S of AEO-F certificaat, vooraf te informeren over een voorgenomen fysieke controle. Deze marktdeelnemers zorgen voor de logistieke afhandeling van de lading en bieden de geselecteerde zendingen bij de Douane aan.
Deze faciliteit geeft recht om minder veiligheidsgegevens te vermelden in de summiere aangifte bij binnenkomst en uitgaan. De verminderde dataset is opgenomen in
Deze faciliteit wordt volgens
Uitbreiding ten aanzien van eis im- of exporteur
In het vak `Geadresseerde' van de summiere aangifte is niet altijd de feitelijke im- of exporteur vermeld. Dit kan ook een voorgaande schakel in het logistieke proces zijn, aan wie de goederen worden verzonden. Daarom wordt toegestaan dat deze faciliteit ook wordt verleend wanneer, de in het vak `Geadresseerde' vermelde persoon beschikt over een AEO-certificaat veiligheid of een AEO-combicertificaat.
De Douane onderwerpt houders van een AEO-certificaat aan minder fysieke en controles van bescheiden dan andere marktdeelnemers. Dit wordt gerealiseerd door aan een AEO een lagere risicoscore toe te kennen. Uitgangspunt is dat een AEO-gecertificeerd bedrijf 50% minder wordt gecontroleerd dan een niet gecertificeerd bedrijf, werkzaam in dezelfde branche. Goederen waarvoor geen vermindering mogelijk is, op grond van afspraken met andere handhavingsdiensten (bijvoorbeeld voor veterinaire goederen), zijn uitgezonderd van deze controlereductie.
Verder kan de Douane hiervan afwijken in geval van een bijzonder risico of controleverplichtingen overeenkomstig andere Gemeenschapswetgeving.
(
Hierna wordt per douaneproces uitgelegd aan wie de faciliteit wordt verleend en over welk AEO-certificaat de marktdeelnemer dient te beschikken.
Proces Binnenbrengen
In dit proces controleert de Douane op de veiligheid van de goederenstroom. Om in dit proces in aanmerking te komen voor minder fysieke controles, moet de marktdeelnemer beschikken over een AEO-certificaat Veiligheid, dan wel een AEO-combicertificaat.
Let op:
De vermindering van 50% op het aantal fysieke controles wordt alleen toegekend indien de indiener van de summiere aangifte EN de feitelijke importeur (vak "Geadresseerde") beschikken over een AEO-certificaat Veiligheid, dan wel een AEO-combicertificaat. Goedgekeurd wordt dat deze faciliteit ook wordt verleend als op het moment van het indienen van de summiere aangifte de feitelijke importeur niet bekend is en dus een voorliggende schakel in de logistieke keten wordt vermeld in het vak "Geadresseerde". Wel moet deze dan ook beschikken over een AEO-certificaat Veiligheid, dan wel een AEO-combicertificaat.
Proces Invoer
In het proces Invoer controleert de Douane vooral op fiscale aspecten. Om in aanmerking te komen voor de vermindering van 50% op het aantal fysieke controles, moet de marktdeelnemer die als aangever in de aangifte voor het brengen in het vrije verkeer is vermeld, beschikken over een AEO-certificaat Douanevereenvoudigingen, dan wel een AEO-combicertificaat. Dit geldt niet voor goederen waarvoor wegvoeringsverhinderende bescheiden moeten worden overgelegd, zoals bijvoorbeeld een CITES-vergunning (nodig voor het in het vrije verkeer kunnen brengen van beschermde dier- en plantensoorten).
Proces Uitvoer
In het proces Uitvoer controleert de Douane zowel op fiscale aspecten als op veiligheid.
In de uitvoeraangifte zijn de veiligheidsgegevens van bijlage 30bis TVo. CDW opgenomen. Dit in tegenstelling tot de inkomende goederenstroom, waarbij de veiligheidsgegevens van
De controlereductie is niet van toepassing op:
- goederen waarvoor wegvoeringsverhinderende bescheiden moeten worden overgelegd;
- goederen die ten uitvoer worden aangegeven met aanvraag van landbouwrestitutie. Voor deze goederen geldt namelijk een wettelijk voorgeschreven controlepercentage op grond van Verordening (EG) nr.1276/2008.
Controle achteraf
Een controle achteraf, zoals bijvoorbeeld een administratieve controle na de invoer of na de uitvoer, valt niet onder de 50% controlereductie. Deze controles worden geselecteerd op basis van risicoanalyse. Daarbij houdt de Douane rekening of de betrokken partijen beschikken over een AEO-certificaat.
Deze faciliteit biedt de houders van een AEO-certificaat voorrang ten opzichte van andere marktdeelnemers bij controles bij binnenkomst en uitgaan en controles in het kader van een douaneaangifte.
Als de Douane een fysieke controle instelt, wordt deze met voorrang uitgevoerd.
(
Op verzoek van de AEO kan een controle na toestemming van de Douane op een andere plaats worden verricht. Zie voor meer informatie over het verschuiven van een fysieke controle paragraaf 6.2.4 van onderdeel 12.00.00 van dit Handboek
(
