Ga direct naar de inhoud
Ga direct naar de filters
Ga direct naar de footer
Wereldwijd samenwerken: zo maakt de Douane afspraken met andere landen
Publicatiedatum 29-06-2026, 16:20 | Laatste update 29-06-2026, 17:33 |
De Douane maakt afspraken met douanediensten over de hele wereld. Dat gaat van intentieverklaringen tot verdragen. Dit zijn de samenwerkingsvormen die helpen om onze taken goed uit te voeren.
De samenwerking kan bestaan uit het uitwisselen van informatie, deelname aan gezamenlijke acties en delen van best practices ( (manieren van werken).
Nederland maakt regelmatig samenwerkingsafspraken met andere landen. Zoals onlangs met Peru, Nigeria, Singapore en Brazilië.
Verschillende soorten samenwerkingen
De afspraken die Nederland maakt met andere landen hebben drie verschillende vormen. Het kunnen zijn:
- Letter of Intent (LOI)
- Memorandum of Understanding (MOU)
- Verdrag
Letter of intent (LOI)- intentie kenbaar maken
Een letter of Intent (LOI) is een intentieverklaring. Hierin spreken douanediensten af dat ze van plan zijn om (meer) samen te werken. De samenwerking gaat vaak over een specifiek onderdeel, bijvoorbeeld de aanpak van ondermijning. Zo tekende de Douane onlangs een intentieverklaring met Canada.
In een letter of intent staan geen juridisch bindende afspraken. Dit is van de drie verschillende afspraken de 'lichtste’. Een intentieverklaring kan een eerste zinvolle stap zijn als het Ministerie van Financiën besluit om een verdrag met een land te willen sluiten. Omdat het sluiten van verdragen soms langlopende processen zijn zorg je dat je al start met de samenwerking voordat het lange traject van een verdrag is afgerond. Een letter of intent kan ook bedoeld zijn om een bestaande samenwerking kracht bij te zetten (zoals in het geval de intentieverklaring met Canada).
Memorandum of Understanding (MOU) - praktische afspraken
Een Memorandum of Understanding (MOU) is een samenwerkingsafspraak waarin douanediensten concreet opschrijven hoe ze de samenwerking willen aangaan in de praktijk. Ook dit document is niet juridisch bindend, maar wel vaak nodig om uitvoering te geven aan de afspraken die in een verdrag zijn vastgelegd. Gegevens over personen, bedrijven of zendingen mag de Douane op basis van deze overeenkomst niet delen, hiervoor is altijd een verdrag nodig.
De afgelopen jaren sloot de Douane veel MOU's af met landen in Latijns Amerika om de cocaïnesmokkel beter te bestrijden.
Verdrag – bindende afspraak
Een verdrag is een officiële en juridisch bindende afspraak tussen landen en de meest formele en zware vorm. Een verdrag legt vast dat de douanediensten met elkaar samenwerken en informatie met elkaar delen. Dit kan informatie zijn over bijvoorbeeld personen, bedrijven of zendingen. Ook staat erin voor welke doelen die informatie gebruikt mag worden en hoe de gegevens goed beschermd blijven.
De Douane doet het onderhandelen en afsluiten van een verdrag niet zelf. Het directoraat-generaal Fiscale Zaken (DGFZ) van het Ministerie van Financiën onderhandelt namens Nederland met een ander land. Onderhandelingen kunnen lang duren; zo zijn de onderhandelingen over het recent getekende verdrag met India al in 2018 opgestart.
Met de ondertekening van het verdrag start de zogenoemde ratificatieprocedure Dat is het proces waarbij een land (of organisatie) officieel bevestigt dat het akkoord gaat met een verdrag. In Nederland geeft de Raad van State advies aan het Parlement. Het Parlement keurt het verdrag goedkeuren. Pas als de ratificatieprocedure in zowel Nederland als het andere land succesvol doorlopen is, treed het verdrag in werking.